Yetişkin Yoğun Bakım Ünitelerinde Karbapenem-Dirençli Acinetobacter baumannii: Kolonizasyon ve Enfeksiyon için Risk Faktörleri

Neriman AKSU KOCA; Irmak BARAN; Meltem Arzu YETKİN; Dilek KANYILMAZ; İpek MUMCUOĞLU; Hatice YAĞMURDUR; Aliye BAŞTUĞ; Sema ALAÇAM; Nevzat Mehmet MUTLU; Hürrem BODUR

doi:10.4274/mjima.2018.25

Yetişkin Yoğun Bakım Ünitelerinde Karbapenem-Dirençli Acinetobacter baumannii: Kolonizasyon ve Enfeksiyon için Risk Faktörleri

PDF

ÖZGÜN MAKALE

Yetişkin Yoğun Bakım Ünitelerinde Karbapenem-Dirençli Acinetobacter baumannii: Kolonizasyon ve Enfeksiyon için Risk Faktörleri

Mediterr J Infect Microb Antimicrob 2018;7:25-25 DOI: 10.4274/mjima.2018.25

, , , , ,

PDF

İzin

Öz

Giriş: Karbapenem dirençli Acinetobacter baumannii (KDAB) izolatları yoğun bakım ünitelerinde (YBÜ) ciddi tehditlerdendir. Bu çalışmada yetişkin yoğun bakım hastalarında KDAB kolonizasyonu ve enfeksiyonu ile ilişkili risk faktörlerinin araştırılması amaçlanmıştır.

Gereç ve Yöntem: Cerrahi/medikal YBÜ"de 48 saatten fazla hastaneye yatırılan hastalar KDAB edinimi için tarandı. Çevre kültürleri alındı. Tanımlama ve antibiyotik duyarlılığı Vitek 2 (bioMérieux, Fransa) ile belirlendi. blaOXA-23, blaOXA-40, blaOXA-51 ve blaOXA-58 genleri, bir multipleks polimeraz zincir reaksiyonu (Hyplex® CarbOxa ID, Almanya) ile araştırıldı. DiversiLab (bioMérieux, Fransa) klonal ilişki analizi için kullanıldı. Verilerin karşılaştırılması için ki-kare ve t-testi kullanıldı. Lojistik regresyon geriye LR modeli, YBÜ KDAB edinimi ile bağımsız olarak ilişkili faktörleri değerlendirmek için yapıldı.

Bulgular: Taranan 310 hastanın103"ü (%33,2) KDAB ile kolonize idi. Hepsinde blaOXA-23 ve blaOXA-51 genleri olumlu bulundu. DiversiLab izolatların çoğunun tek bir klondan geldiğini gösterdi. Klinik enfeksiyona karşı asemptomatik taşıyıcılık oranı yaklaşık 1:2 idi. KDAB kolonizasyonu için bağımsız risk faktörleri, bilinçsizlik durumu [p=0,049, OR: 2,37 (%95 CI: 1,35-4,14), YBÜ"de ≥15 gün kalma [p=0,000, OR: 6,55 (%95 CI: 3,70-11,61)] ve karbapenem kullanım öyküsü [p=0,003, OR: 2,45 (%95 CI: 1,36-4,41) olarak bulunmuştur. A. baumannii enfeksiyonları için risk faktörleri açısından çok değişkenli analiz yapıldığında, KDAB kolonizasyonu [p=0,000, OR: 8,25 (%95 CI: 3,51-19,40), karbapenem kullanım öyküsü [p=0,000, OR: 2,63 (%95 CI: 1,19-5,86)], mekanik ventilatör kullanımı [p=0,016, OR: 3,38 (%95 CI: 1,25-9,149) ve YBÜ"de ≥15 gün kalma [p=0,000, OR: 11,17 (%95 CI: 3,59-34,71)] bağımsız risk faktörleri olarak tespit edilmiştir.

Sonuç: KDAB kolonizasyonu enfeksiyona neden olmaktadır. Kolonizasyon öncesi YBÜ"lerde gerekli önlemlerin alınması önemlidir.

Anahtar Kelimeler: Epidemiyoloji, sürveyans kültürü, antibakteriyal ilaç direnci, yoğun bakım ünitesi, multipleks polimeraz zincir reaksiyonu

Kaynakça

1

Lambert ML, Suetens C, Savey A, Palomar M, Hiesmayr M, Morales I, Agodi A, Frank U, Mertens K, Schumacher M, Wolkewitz M. Clinical outcomes of healthcare-associated infections and antimicrobial resistance in patients admitted to European intensive-care units: a cohort study. Lancet Infect Dis. 2011;11:30-8.

2

Ye JJ, Huang CT, Shie SS, Huang PY, Su LH, Chiu CH, Leu HS, Chiang PC. Multidrug resistant Acinetobacter baumannii: risk factors for appearance of imipenem resistant strains on patients formerly with susceptible strains. PLoS One. 2010;5:e9947.

3

Villar M, Cano ME, Gato E, Garnacho-Montero J, Miguel Cisneros J, Ruíz de Alegría C, Fernández-Cuenca F, Martínez-Martínez L, Vila J, Pascual A, Tomás M, Bou G, Rodríguez-Baño J; GEIH/GEMARA/REIPI-Ab20101 Group. Epidemiologic and clinical impact of Acinetobacter baumannii colonization and infection: a reappraisal. Medicine (Baltimore). 2014;93:202-10.

4

Del Mar Tomas M, Cartelle M, Pertega S, Beceiro A, Llinares P, Canle D, Molina F, Villanueva R, Cisneros JM, Bou G. Hospital outbreak caused by a carbapenem-resistant strain of Acinetobacter baumannii: patient prognosis and risk-factors for colonisation and infection. Clin Microbiol Infect. 2005;11:540-6.

5

Cristina ML, Spagnolo AM, Cenderello N, Fabbri P, Sartini M, Ottria G, Orlando P. Multidrug-resistant Acinetobacter baumannii outbreak: an investigation of the possible routes of transmission. Public Health. 2013;127:386-91.

6

Bergogne-Bérézin E, Towner KJ. Acinetobacter spp. as nosocomial pathogens: microbiological, clinical, and epidemiological features. Clin Microbiol Rev. 1996;9:148-65.

7

Park S, Kim HS, Lee KM, Yoo JS, Yoo JI, Lee YS, Chung GT. Molecular and epidemiological characterization of carbapenem-resistant Acinetobacter baumannii in non-tertiary Korean hospitals. Yonsei Med J. 2013;54:177-82.

8

Higgins PG, Dammhayn C, Hackel M, Seifert H. Global spread of carbapenem-resistant Acinetobacter baumannii. J Antimicrob Chemother. 2010;65:233-8.

9

Walther-Rasmussen J, Høiby N. OXA-type carbapenemases. J Antimicrob Chemother. 2006;57:373-83.

10

Sunenshine RH, Wright MO, Maragakis LL, Harris AD, Song X, Hebden J, Cosgrove SE, Anderson A, Carnell J, Jernigan DB, Kleinbaum DG, Perl TM, Standiford HC, Srinivasan A. Multidrug-resistant Acinetobacter infection mortality rate and length of hospitalization. Emerg Infect Dis. 2007;13:97-103.

11

Horan TC, Andrus M, Dudeck MA. CDC/NHSN surveillance definition of health care-associated infection and criteria for specific types of infections in the acute care setting. Am J Infect Control. 2008;36:309-32.

12

CLSI. Performance Standards for Antimicrobial Susceptibility Testing; Twenty-Fourth Informational Supplement. CLSI document M100-S24. Wayne, PA: Clinical and Laboratory Standards Institute; 2014.

13

The European Committee on Antimicrobial Susceptibility Testing. Breakpoint tables for interpretation of MICs and zone diameters. Version 4.0, 2014. Last accessed date: 25.05.2018. Available from: http://www.eucast.org.

14

Harris AD, Karchmer TB, Carmeli Y, Samore MH. Methodological principles of case-control studies that analyzed risk factors for antibiotic resistance: a systematic review. Clin Infect Dis. 2001;32:1055-61.

15

Filius PM, Gyssens IC, Kershof IM, Roovers PJ, Ott A, Vulto AG, Verbrugh HA, Endtz HP. Colonization and resistance dynamics of gram-negative bacteria in patients during and after hospitalization. Antimicrob Agents Chemother. 2005;49:2879-86.

16

Bonten MJ, Weinstein RA. The role of colonization in the pathogenesis of nosocomial infections. Infect Control Hosp Epidemiol. 1996;17:193-200.

17

de Latorre FJ, Pont T, Ferrer A, Rosselló J, Palomar M, Planas M. Pattern of tracheal colonization during mechanical ventilation. Am J Respir Crit Care Med 1995;152:1028-33.

18

Bonten MJ, Bergmans DC, Ambergen AW, de Leeuw PW, van der Geest S, Stobberingh EE, Gaillard CA. Risk factors for pneumonia, and colonization of respiratory tract and stomach in mechanically ventilated ICU patients. Am J RespirCrit Care Med. 1996;154:1339-46.

19

Ho PL, Ho AY, Chow KH, Lai EL, Ching P, Seto WH. Epidemiology and clonality of multidrug-resistant Acinetobacter baumannii from a healthcare region in Hong Kong. J Hosp Infect 2010;74:358-64.

20

Playford EG, Craig JC, Iredell JR. Carbapenem-resistant Acinetobacter baumannii in intensive care unit patients: risk factors for acquisition, infection and their consequences. J Hosp Infect. 2007;65:204-11.

21

Mansour W, Poirel L, Bettaieb D, Bouallegue O, Boujaafar N, Nordmann P. Dissemination of OXA-23-producing and carbapenem-resistant Acinetobacter baumannii in a University Hospital in Tunisia. Microb Drug Resist 2008;14:289-92.

22

Sarı B, Baran I, Alaçam S, Mumcuoğlu İ, Kurşun Ş, Aksu N. Investigation of oxacillinase genes in nosocomial multidrug-resistant Acinetobacter baumannii isolates by multiplex PCR and evaluation of their clonal relationship with Rep-PCR. Mikrobiyol Bul. 2015;49:249-58.

23

Jiang W, Liu H, Zhong M, Yang YC, Xiao DW, Huang WF. Study on the resistant genes to carbapenems and epidemiological characterization of multidrug-resistant Acinetobacter baumannii isolates. Microb Drug Resist. 2013;19:117-23.

24

Nowak P, Paluchowska P, Budak A. Distribution of blaOXA genes among carbapenem-resistant Acinetobacter baumannii nosocomial strains in Poland. New Microbiol. 2012;35:317-25.

25

Perez F, Hujer AM, Hujer KM, Decker BK, Rather PN, Bonomo RA. Global challenge of multidrug-resistant Acinetobacter baumannii. Antimicrob Agents Chemother. 2007;51:3471-84.

26

Andriamanantena TS, Ratsima E, Rakotonirina HC, Randrianirina F, Ramparany L, Carod JF, Richard V, Talarmin A. Dissemination of multidrug resistant Acinetobacter baumannii in various hospitals of Antananarivo Madagascar. Ann Clin Microbiol Antimicrob. 2010;9:17.

27

Corrêa LL, Botelho LA, Barbosa LC, Mattos CS, Carballido JM, de Castro CL, Mondino PJ, de Paula GR, de Mondino SS, de Mendonça-Souza CR. Detection of blaOXA-23 in Acinetobacter spp. isolated from patients of a university hospital. Braz J Infect Dis. 2012;16:521-6.

28

Liakopoulos A, Miriagou V, Katsifas EA, Karagouni AD, Daikos GL, Tzouvelekis LS, Petinaki E. Identification of OXA-23-producing Acinetobacter baumannii in Greece, 2010 to 2011. Euro Surveill. 2012:17.

29

Phumisantiphong U, Diraphat P, Utrarachkij F, Uaratanawong S, Siripanichgon K. Clonal spread of carbapenem resistant Acinetobacter baumannii in the patients and their environment at BMA Medical College and Vajira Hospital. J Med Assoc Thai. 2009;92 (Suppl 7):173-80.

30

Karagöz A, Baran I, Aksu N, Acar S, Durmaz R. Characterization and determination of antibiotic resistance profiles of a single clone Acinetobacter baumannii strains isolated from blood cultures. Mikrobiyol Bul. 2014;48:566-76.

31

Perez F, Endimiani A, Ray AJ, Decker BK, Wallace CJ, Hujer KM, Ecker DJ, Adams MD, Toltzis P, Dul MJ, Windau A, Bajaksouzian S, Jacobs MR, Salata RA, Bonomo RA. Carbapenem-resistant Acinetobacter baumannii and Klebsiella pneumoniae across a hospital system: impact of post-acute care facilities on dissemination. J Antimicrob Chemother. 2010;65:1807-18.

32

Ulusal Hastane Enfeksiyonları Sürveyans Ağı (UHESA). Son erişim tarihi:28.01.2019. Erişim adresi: uhes.saglik.gov.tr/