Öz
Giriş: Hastane enfeksiyonları; morbidite ve mortalite oranlarını, hastanede kalış süresini ve tedavi maliyetini artırdığı için, önemli bir sağlık problemi olmaya devam etmektedir. Acinetobacter spp. hastane enfeksiyonlarına yol açan etkenler içinde önemli bir yer tutmaktadır. Acinetobacter baumannii salgınlarının kaynağının doğru ve hızlı tespiti, enfeksiyonun tedavisi ve salgının kontrolü açısından önemlidir. Çalışmamızda hastane enfeksiyon etkeni olarak izole edilen karbapenem dirençli A. baumannii izolatlarının Pulsed-Field Gel Electrophoresis (PFGE) yöntemiyle moleküler benzerliklerinin araştırılması amaçlandı.
Gereç ve Yöntem: Bu çalışma bir tıp merkezinde salgın dışı dönemde saptanan özellikli bir etken grubunun genetik ilişkisinin incelenmesi amacıyla yapılmıştır ve kesitsel bir araştırmadır. Çalışmamızda Fırat Üniversitesi Hastanesi Merkez Laboratuvarı ile Enfeksiyon Hastalıkları Anabilim Dalı Laboratuvarı’na 1 Aralık 2013-30 Haziran 2014 tarihleri arasında gönderilen çeşitli klinik materyallerden hastane enfeksiyon etkeni olarak izole edilen 93 adet karbapenem dirençli A. baumannii izolatının PFGE yöntemiyle moleküler benzerlikleri araştırıldı.
Bulgular: A. baumannii suşları 30 farklı PFGE profili gösterdi. Klonal yönden ilişkili suşlar, yedi farklı küme içerisinde yer aldı. Toplam 93 A. baumannii suşunun 80’i herhangi bir küme içerisinde yer aldı. Suşların kümeleşme oranı %86 olarak bulundu. Çalışmamızda en fazla izolat sayısına sahip 1 kümesinde yer alan 55 suşun izolasyon tarihleri incelendiğinde, bu klonun hastanemizde yaklaşık beş ay varlığını sürdürdüğü görüldü.
Sonuç: Bu çalışma hastane enfeksiyonu etkeni olarak izole ettiğimiz A. baumannii suşlarının, varlığını uzun süre devam ettirebildiğini göstermiştir. Karbapenem direncinin Acinetobacter’ler arasında horizontal yayılım gösterdiği düşünüldü. Enfeksiyon kontrol önlemlerine yönelik eğitim faaliyetlerinin gerekliliği ve uyumun irdelenmesi, karbapenem direnci açısından antibiyotik kullanım politikalarının tekrar gözden geçirilmesi gerektiği sonucuna varıldı.
Anahtar Kelimeler: Acinetobacter baumannii, karbapenem direnci, PFGE, genotipleme
Kaynakça
Berezin BE, Towner KJ. Acinetobacter spp. as nosocomial pathogens: microbiological, clinical and epidemiological features. Clin Microbiol Rev. 1996;9:148-65.
Chastre J. Infections due to Acinetobacter baumannii in the ICU. Semin Respir Crit Care Med. 2003;24:69-78.
Fagon JY, Chastre J, Nance AJ, Montravers P, Novara A, Gibert J. Nosocomial pneumonia in ventilated patients: a cohort study evaluating attributable mortality and hospital stay. Am J Med. 1993;94:281-8.
Afzal-Shah M, Livermore DM. Worldwide emergence of carbapenem-resistant Acinetobacter spp. J Antimicrob Chemother. 1998;41:576-7.
Wisplinghoff H, Bischoff T, Tallent SM, Seifert H, Wenzel RP, Edmond MB. Nosocomial bloodstream infections in US hospitals: analysis of 24179 cases from a prospective nationwide surveillance study. Clin Infect Dis. 2004;39:9-17.
Gür D, Gülay Z, Arıkan Akan Ö, Aktaş Z, Kayacan ÇB, Çakıcı Ö, Eraç B, Gültekin M, Öğünç D, Söyletir G, Ünal N, Uysal S. Resıstance to newer beta-lactams and related ESBL types in Gram-negative nosocomial isolates ın Turkish hospıtals: results of the multicentre Hitit study. Mikrobiol Bul. 2008;42:537-44.
Ertürk A, Çopur Çiçek A, Köksal E, Şentürk Köksal Z, Özyurt S. Yoğun bakım ünitesinde yatan hastaların çeşitli klinik örneklerinden izole edilen mikroorganizmalar ve antibiyotik duyarlılıkları. ANKEM Derg. 2012;26:1-9.
Inan A, Ozgultekin A, Akcay SS, Engin DÖ, Turan G, Ceran N, Dinçer E, Aksaray S, Göktaş P, Erdem İ. Alterations in bacterial spectrum and increasing resistance rates in isolated microorganisms derived from deviceassociated infections in an intensive care unit of a teaching hospital in İstanbul (2004-2010). Jpn J Infect Dis. 2012;65:146-51.
Durmaz R. Moleküler epidemiyolojinin prensipleri. İçinde: Durmaz R (ed). Uygulamalı moleküler mikrobiyoloji. 2. baskı. İstanbul: Nobel Tıp Kitabevleri, 2001:139-47.
Tenover FC, Arbeit RD, Goering RV, Mickelsen PA, Murray BE, Persing DH, Swaminathan B. Interpreting chromosomal DNA restriction patterns produced by pulsed-field gel electrophoresis: criteria for bacterial strain typing. J Clin Microbiol. 1995;33:2233-9.
Clinical and Laboratory Standards Institute (CLSI). Methods for antimicrobial susceptibility testing of anaerobic bacteria. Approved Standard, 8th ed. CLSI Document M11-A8. Wayne, PA: CLSI, 2012.
Durmaz R, Otlu B, Çalıskan A, Gürsoy N. Acinetobacter baumannii, Escherichia coli ve Klebsiella türlerinin moleküler tiplendirmesinde kullanılabilecek kısa süreli “Pulsed-Field gel” elektroforez (PFGE) protokolü. ANKEM Derg. 2007;21:113-7.
Routsi C, Pratikaki M, Platsouka E, Sotiropoulou C, Nanas S, Markaki V, Vrettou C, Paniara O, Giamarellou H, Roussos C. Carbapenem-resistant versus carbapenem-susceptible Acinetobacter baumannii bacteremia in a Greek intensive care unit: risk factors, clinical features and outcomes. Infection. 2010;38:173-80.
Souli M, Galani I, Giamarellou H. Emergence of extensively drug resistant and pandrug-resistant Gram-negative bacilli in Europe. Euro Surveill. 2008;13:19045.
Badave GK, Dhananjay K. Biofilm producing multidrug resistant Acinetobacter baumannii: an emerging challenge, J Clin Diagn Res. 2015;9:DC08-10.
Durmaz R. Dirençli bakteri suşları arasındaki klonal ilişkinin belirlenmesi. ANKEM Derg. 2007;21(Ek 2):178-83.
Cetin ES, Durmaz R, Tetik T, Otlu B, Kaya S, Calişkan A. Epidemiologic characterization of nosocomial Acinetobacter baumannii infections in a Turkish university hospital by pulsed-field gel electrophoresis. Am J Infect Control. 2009;37:56-64.
