Öz
Giriş: Bu çalışmada C-reaktif protein (CRP), prokalsitonin (PKT), solubl ürokinaz plazminojen aktivatör reseptörü (SuPAR) ve neopterin düzeylerinin yoğun bakımda yatan hastalarda ventilatör ilişkili pnömoni (VİP) ile ilişkisi ve mortalite ile ilişkili prognostik değerinin belirlenmesi amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: Bu prospektif gözlemsel yaş ve cinsiyet eşlenmiş çalışmaya, yoğun bakımda VİP tanısıyla yatan 38 erişkin hasta ile yoğun bakımda yatan ancak VİP olmayan 40 erişkin kontrol grubu olarak dahil edildi. Hastaların Akut Fizyoloji ve Kronik Sağlık Değerlendirmesi II (APACHE II), Ardışık Organ Yetmezliği Değerlendirme Skoru (SOFA) ve Klinik Pulmoner Enfeksiyon Skorları belirlendi, günlük ekspirasyon sonu pozitif basınç değerleri ölçüldü. Serum CRP, PKT, suPAR ve neopterin düzeyleri hasta grubunda 0. gün, 3. gün, 5. gün ve tedavi bitiminde, kontrol grubunda ise bir kez ölçüldü.
Bulgular: Ventilatör ilişkili pnömoni tanısı alan hastalarda CRP, PKT, suPAR ve neopterin kontrol grubundan anlamlı olarak yüksek bulundu. APACHE II ve SOFA skorları da VİP grubunda daha yüksekti. Sıfırıncı günde CRP değerinin >14,5 ng/ml olması ve beşinci günde PKT seviyesinin >1,23 ng/ml olması VİP mortalitesi için %100 spesifik saptandı.
Sonuç: C-reaktif protein, PKT, suPAR ve neopterin gibi belirteçler, yoğun bakımda yatan VİP hastalarında erken tanıda yardımcı olabilir. Yüksek CRP ve PKT seviyeleri ile birlikte yüksek APACHE II ve SOFA skorlarının VİP’te prognostik değeri olabilir.
Anahtar Kelimeler: APACHE, prognoz, SOFA, ventilatör ilişkili pnömoni, solubl, ürokinaz plazminojen reseptörü (suPAR)
Kaynakça
Nayak RK, Allingstrup M, Phanareth K, Kofoed-Enevoldsen A. suPAR as a biomarker for risk of readmission and mortality in the acute medical setting. Dan Med J. 2015;62:A5146.
Eisenhut M. Neopterin in Diagnosis and Monitoring of Infectious Diseases. J Biomark. 2013;2013:196432.
Vijayan AL, Vanimaya, Ravindran S, Saikant R, Lakshmi S, Kartik R, G M. Procalcitonin: a promising diagnostic marker for sepsis and antibiotic therapy. J Intensive Care. 2017;5:51.
Liu D, Su LX, Guan W, Xiao K, Xie LX. Prognostic value of procalcitonin in pneumonia: A systematic review and meta-analysis. Respirology. 2016;21:280-8.
Sunnetcioglu A, Sunnetcioglu M, Adıyaman F, Binici I, Soyoral L. Could soluble urokinase plasminogen receptor (suPAR) be used as a diagnostic biomarker for ventilator-associated pneumonia? Clin Respir J. 2017;11:925-30.
Geboers DG, de Beer FM, Tuip-de Boer AM, van der Poll T, Horn J, Cremer OL, Bonten MJ, Ong DS, Schultz MJ, Bos LD. Plasma suPAR as a prognostic biological marker for ICU mortality in ARDS patients. Intensive Care Med. 2015;41:1281-90.
Yilmaz G, Köksal I, Karahan SC, Mentese A. The diagnostic and prognostic significance of soluble urokinase plasminogen activator receptor in systemic inflammatory response syndrome. Clin Biochem. 2011;44:1227-30.
Siahanidou T, Margeli A, Tsirogianni C, Charoni S, Giannaki M, Vavourakis E, Charisiadou A, Papassotiriou I. Clinical value of plasma soluble urokinasetype plasminogen activator receptor levels in term neonates with infection or sepsis: a prospective study. Mediators Inflamm. 2014;2014:375702.
Prat C, Domínguez J, Andreo F, Blanco S, Pallarés A, Cuchillo F, Ramil C, Ruiz-Manzano J, Ausina V. Procalcitonin and neopterin correlation with aetiology and severity of pneumonia. J Infect. 2006;52:169-77.
Yang J, Dong C, Li J, Zhang H, Zhang H, Song R, Yang Z, Feng F, Qi Y. [Ventilator bundle treatment of acute respiratory distress syndrome and its correlation with biomarkers of inflammation]. Zhonghua Wei Zhong Bing Ji Jiu Yi Xue. 2014;26:544-8.
Seligman R, Meisner M, Lisboa TC, Hertz FT, Filippin TB, Fachel JM, Teixeira PJ. Decreases in procalcitonin and C-reactive protein are strong predictors of survival in ventilator-associated pneumonia. Crit Care. 2006;10:R125.
Póvoa P, Martin-Loeches I, Ramirez P, Bos LD, Esperatti M, Silvestre J, Gili G, Goma G, Berlanga E, Espasa M, Gonçalves E, Torres A, Artigas A. Biomarker kinetics in the prediction of VAP diagnosis: results from the BioVAP study. Ann Intensive Care. 2016;6:32.
Tanrıverdi H, Tor MM, Kart L, Altın R, Atalay F, SumbSümbüloğlu V. Prognostic value of serum procalcitonin and C-reactive protein levels in critically ill patients who developed ventilator-associated pneumonia. Ann Thorac Med. 2015;10:137-42.
Larsson J, Itenov TS, Bestle MH. Risk prediction models for mortality in patients with ventilator-associated pneumonia: A systematic review and meta-analysis. J Crit Care. 2017;37:112-8.
Minne L, Abu-Hanna A, de Jonge E. Evaluation of SOFA-based models for predicting mortality in the ICU: A systematic review. Crit Care. 2008;12:R161.
