Gözden Kaçabilen Bir Zoonotik Hastalık: Q Ateşi Seropozitifliğinin Klinik Bulgularla Retrospektif Olarak Değerlendirilmesi

Fatma SIRMATEL; Selçuk KILIÇ; Oya KALAYCIOĞLU; Pınar BÜCÜK; Talat Oğulcan ÖZARSLAN; Tuğçe DAMARSOY; Hasan Tahsin GÖZDAŞ

doi:10.4274/mjima.galenos.2021.2021.5

Gözden Kaçabilen Bir Zoonotik Hastalık: Q Ateşi Seropozitifliğinin Klinik Bulgularla Retrospektif Olarak Değerlendirilmesi

PDF

ÖZGÜN MAKALE

Gözden Kaçabilen Bir Zoonotik Hastalık: Q Ateşi Seropozitifliğinin Klinik Bulgularla Retrospektif Olarak Değerlendirilmesi

Mediterr J Infect Microb Antimicrob 2022;11:5-5 DOI: 10.4274/mjima.galenos.2021.2021.5

, , , , ,

PDF

İzin

Öz

Giriş: Q ateşi bölgemizde seroprevalansı yüksek, fakat ülkemizde farkındalığı düşük olan bir zoonotik hastalıktır. Bölgemizde 2017-2020 yılları içinde klinik, serolojik ve radyolojik olarak tanımlanan Q ateşi olguları retrospektif olarak değerlendirildi ve organ tutulumuna göre sınıflandırıldı.

Gereç ve Yöntem: Tanı hastanın klinik, radyolojik ve serolojik bulgularına göre kondu. Olgular faz I ve faz II antikor titrasyonuna göre akut, akut/olası ve kronik/persistan olarak ayırt edildi. Serolojik çalışmalar immünfloresan yöntemi ile yapıldı. Çalışmaya alınan hastalar yaş, cinsiyet, başvuru tarihi, organ tutulumları, tedaviye cevapları ve akut faz göstergeleri açısından değerlendirildi.

Bulgular: Toplam 107 olgu retrospektif olarak değerlendirildi. Olgular 63 (%58,9) akut, 29 (%27,1) akut/olası ve 15 (%14) kronik/persiste olarak tanımlandı. Başvuru zamanı olarak akut olgular kış, akut olası olgular yaz/ilkbahar ve kronik persiste olgular yaz aylarında hastaneye başvuruda bulunmuşlardı. Q ateşi serolojisi pozitif olgularda sırası ile %45,8 akciğer, %30,8 böbrek, %29,9 sinir sistemi, %22,4 karaciğer, %18,7 eklem, %5,6 kalp, %4,7 lenf bezi ve %1,9 kemik tutulumu saptandı. Kronik persiste olgularda karaciğer tutulumunun fazla olduğu (%22,4) ve akut olgularda ateş şikayetinin (%39,7) ve kas-eklem ağrılarının (%23,8) daha sık görüldüğü saptandı. Olguların demografik incelemesinde ve akut faz göstergelerinin yüksekliği açısından istatistiksel bir farklılık saptanmadı.

Sonuç: Hastalığın tanısı rutinde kullanılmayan bir test ile konduğu için nedeni açıklanamayan şikayetlerde mesleki maruziyet değerlendirilmelidir. Nedeni açıklanamayan organ tutulumunda, akut faz gösterge yüksekliğinde ve özellikle endemik alanlarda, hastalar Q ateşi açısından serolojik olarak incelenmelidir.

Anahtar Kelimeler: Q ateşi, Coxiella burnetii enfeksiyonu, Q ateşi serolojisi, akut Q ateşi, kronik Q ateşi

Kaynakça

1

Eldin C, Mélenotte C, Mediannikov O, Ghigo E, Million M, Edouard S, Mege JL, Maurin M, Raoult D. From Q fever to Coxiella burnetii infection: A paradigm change. Clin Microbiol Rev. 2017;30:115-90.

2

Kersh GJ, Fitzpatrick KA, Self JS, Priestley RA, Kelly AJ, Lash RR, Marsden-Haug N, Nett RJ, Bjork A, Massung RF, Anderson AD. Presence and Persistence of Coxiella burnetii in the environments of goat farms associated with a Q fever outbreak. Appl Environ Microbiol. 2013;79:1697-703.

3

Fournier PE, Marrie TJ, Raoult D. Diagnosis of Q fever. J Clin Microbiol 1998;36:1823-34.

4

Reilly S, Northwood JL, Caul EO. Q fever in Plymouth, 1972-88: A review with particular reference to neurological manifestations. Epidemiol Infect. 1990;105:391-408.

5

Georgiev M, Afonso A, Neubauer H, Needham H, Thiery R, Rodolakis A, Roest H, Stark K, Stegeman J, Vellema P, van der Hoek W, More. Q fever in humans and farm animals in four European countries, 1982 to 2010. Euro Surveill. 2013;18:20407.

6

Porter SR, Czaplicki G, Mainil J, Guattéo R, Saegerman C. Q fever: Current state of knowledge and perspectives of research of a neglected zoonosis. Int J Microbiol. 2011;2011:248418.

7

Vranakis I, Kokkini S, Yachnakis E, Tselentis Y, Chochlakis D, Psaroulaki A. Q fever in Greece: Findings of a 13 years surveillance study. Comp Immunol Microbiol Infect Dis. 2020;69:101340.

8

Parın U, Kaya O. Detection of Coxiella burnetii prevalence in bovine, ovine and caprine herds. Ankara Univ Vet Fak Derg. 2015;62:177-81.

9

Kılıç S, Çelebi B. Türkiye’de C. burnetii’nin Epidemiyolojisi. Turk Hij Den Biyol Derg. 2008;65:21-31.

10

Yıldırmak T, Şimşek F, Çelebi B, Çavuş E, Kantürk A, Efe-Iris N. Ağır sarılıkla başvuran, nadir görülen bir akut Q ateşi olgusu ve literatüre bakış. Klimik Derg. 2010;23:124-9.

11

Olivier-Gougenheim L, Freychet C, Collardeau-Frachon S, Roure-Sobas C, Di Filippo S, Riva R, Lega JC, Belot A. A quest for Q fever. Lancet. 2019;394:419.

12

Reisfeld S, Hasadia Mhamed S, Stein M, Chowers M. Epidemiological, clinical and laboratory characteristics of acute Q fever in an endemic area in Israel, 2006-2016. Epidemiol Infect. 2019;147:131.

13

Wielders CC, Wuister AM, de Visser VL, de Jager-Leclercq MG, Groot CA, Dijkstra F, van Gageldonk-Lafeber AB, van Leuken JP, Wever PC, van der Hoek W, Schneeberger PM. Characteristics of hospitalized acute Q fever patients during a large epidemic, the Netherlands. PLoS One. 2014;9:e91764.

14

Bae M, Jin CE, Park JH, Kim MJ, Chong YP, Lee SO, Choi SH, Kim YS, Woo JH, Shin Y, Kim SH. Diagnostic usefulness of molecular detection of Coxiella burnetii from blood of patients with suspected acute Q fever. Medicine (Baltimore). 2019;98:e15724.

15

Wegdam-Blans MC, Wielders CC, Meekelenkamp J, Korbeeck JM, Herremans T, Tjhie HT, Bijlmer HA, Koopmans MP, Schneeberger PM. Evaluation of commonly used serological tests for detection of Coxiella burnetii antibodies in well-defined acute and follow-up sera. Clin Vaccine Immunol. 2012;19:1110-5.

16

Hanssen DAT, Morroy G, de Lange MMA, Wielders CCH, van der Hoek W, Dijkstra F, Schneeberger PM. Notification data and criteria during a large Q-fever epidemic reassessed. Epidemiol Infect. 2019;147:191.

17

de Boer PT, de Lange MMA, Wielders CCH, Dijkstra F, van Roeden SE, Bleeker-Rovers CP, Oosterheert JJ, Schneeberger PM, van der Hoek W. Cost-effectiveness of screening program for chronic q fever, the netherlands. Emerg Infect Dis. 2020;26:238-46.

18

Rodríguez-Alonso B, Almeida H, Alonso-Sardón M, López-Bernus A, Pardo-Lledias J, Velasco-Tirado V, Carranza-Rodríguez C, Pérez-Arellano JL, Belhassen-García M. Epidemiological scenario of Q fever hospitalized patients in the Spanish Health System: What’s new. Int J Infect Dis. 2020;90:226-33.

19

Bernit E, Pouget J, Janbon F, Dutronc H, Martinez P, Brouqui P, Raoult D. Neurological involvement in acute Q fever: A report of 29 cases and review of the literature. Arch Intern Med. 2002;162:693-700.

20

Rehman HU, Hagel K. Q Fever. Int J Clin Ther Diagn. 2014;1:1-4.

21

Gozdas HT, Sırmatel F, Karabörk Ş, Akdeniz H. Are we aware of Q fever enough? experience from a single centre. Kocaeli Med J. 2019;8:66-71.

22

Hellenbrand W, Breuer T, Petersen L. Changing epidemiology of Q fever in Germany, 1947-1999. Emerg Infect Dis. 2001;7:789-96.

23

Karabay O, Kocoğlu E, Baysoy G, Konyalıoğlu S. Coxiella burnetii seroprevalence in the rural part of Bolu, Turkey. Turk J Med Sci. 2009;39:641-5.

24

Korman TM, Spelman DW, Perry GJ, Dowling JP. Acute glomerulonephritis associated with acute Q fever: Case report and review of the renal complications of Coxiella burnetii infection. Clin Infect Dis. 1998;26:359-64.

25

Kofteridis DP, Mazokopakis EE, Tselentis Y, Gikas A. Neurological complications of acute Q fever infection. Eur J Epidemiol. 2004;19:1051-4.

26

Dragan AL, Voth DE. Coxiella burnetii: international pathogen of mystery. Microbes Infect. 2020;22:100-10.

27

Miller HK, Binder AM, Peterson A, Theel ES, Volpe JM, Couturier MR, Cherry CC, Kersh GJ. Trends in Q fever serologic testing by immunofluorescence from four large reference laboratories in the United States, 2012-2016. Sci Rep. 2018;8:16670.

28

Raoult D, Tissot-Dupont H, Foucault C, Gouvernet J, Fournier PE, Bernit E, Stein A, Nesri M, Harle JR, Weiller PJ. Q fever 1985-1998. Clinical and epidemiologic features of 1,383 infections. Medicine (Baltimore). 2000;79:109-23.

29

Sırmatel F, Özarslan TO, Türkoğlu ŞA, Bücük P, Kılıç S. Q Ateşi Seropozitifliğinde Nörolojik Bulgular. Flora J Infect Dis Clin Microbiol. 2021;26:504-17.

30

Lim JA, Kim JM, Lee ST, Jung KH, Kim YS, Lee SK, Chu K. Brainstem encephalitis caused by Coxiella burnetii. J Clin Neurosci. 2014;21:699-701.

31

Sukocheva OA, Manavis J, Kok TW, Turra M, Izzo A, Blumbergs P, Marmion BP. Coxiella burnetii dormancy in a fatal ten-year multisystem dysfunctional illness: Case report. BMC Infect Dis. 2016;16:165.

32

Al-Shahi R, Scolding NJ, Bell JE, Zeman AZ, Warlow CP. A young man with a fatal encephalopathy. Pract Neurol. 2002;2:26-35.

33

Moradnejad P, Esmaeili S, Maleki M, Sadeghpour A, Kamali M, Rohani M, Ghasemi A, Bagheri Amiri F, Pasha HR, Boudagh S, Bakhshandeh H, Naderi N, Ghadrdoost B, Lotfian S, Dehghan Manshadi SA, Mostafavi E. Q Fever Endocarditis in Iran. Sci Rep. 2019;9:15276.

34

Allan-Blitz LT, Sakona A, Wallace WD, Klausner JD. Coxiella burnetii endocarditis and meningitis, California, USA, 2017. Emerg Infect Dis. 2018;24:1555-7.

35

Younis S, Stein M, Reisfeld S. Screening for Q Fever during Other Bacterial Endocarditis in Endemic Areas: Our Experience with Three Patients. Case Rep Infect Dis. 2019;2019:9890656.

36

Lepidi H, Houpikian P, Liang Z, Raoult D. Cardiac valves in patients with Q fever endocarditis: Microbiological, molecular, and histologic studies. J Infect Dis. 2003;187:1097-106.