Öz
Giriş: Şiddetli akut solunum yolu sendromu-Koronavirüs-2 (SARS-CoV-2) ilk olarak 12 Aralık 2019’da Wuhan’da ortaya çıktığından beri, dünya çapında hızla yayıldı ve bir pandemi haline geldi. Sağlık çalışanlarının Koronavirüs hastalığı-2019 (COVID-19) hastalarıyla sıklıkla temas halinde olmalarından dolayı, genel popülasyona göre daha sık etkilenebilirler. Bu çalışmada hastanemizde COVID-19 hastalarıyla sıklıkla karşılaşan sağlık çalışanları arasında, SARS-CoV-2 seroprevalansını ve virüse karşı gelişen IgG antikor düzeylerini araştırmayı amaçladık.
Gereç ve Yöntem: Veri tabanından 182 sağlık çalışanı belirlendi ve verileri geriye dönük olarak analiz edildi. Daha önce polimeraz zincir reaksiyonu pozitifliği olan, hamile, otoimmün hastalık öyküsü veya immünosüpresif tedavi öyküsü olan katılımcılar çalışma dışı bırakıldı. Katılımcılar, COVID-19 hastalarıyla temas sıklıklarına göre (yüksek ve orta riskli) gruplandırıldı. Tüm numuneler, ELISA yöntemiyle anti-SARS-CoV-2-IgG antikorları için aynı anda test edildi. Kategorik değişkenleri karşılaştırmak için ki-kare testi kullanıldı. Uygun olanlarda t-testi ve bir ANOVA testi yapılmıştır.
Bulgular: SARS-CoV-2 hastalarına maruz kalan 182 sağlık çalışanının serolojik testleri, bu kişilerin %13,2’sinin (182 kişiden 24’ü) asemptomatik veya subklinik SARS-CoV-2 enfeksiyonu geçirmiş olabileceğini gösterdi. Yüksek riskli katılımcılar arasında koku ve tat alamama, istatistiksel olarak anlamlı risk faktörleriydi. Antikor pozitiflik oranı doktorlar (p=0,030) ve koku ile tat alamama şikayeti bulunan olgularda (p=0,047) diğer olgulardan anlamlı şekilde daha yüksek saptandı. Ek olarak, SARS-CoV-2 antikor düzeyleri ise sırasıyla, yüksek riskli olgularda (p=0,046), klinik belirtileri (p=0,008), miyalji (p=0,039) ve koku ile tat alamama şikayetleri (p=0,025) olan hastalarda anlamlı şekilde daha yüksek saptandı.
Sonuç: Çalışmamız, COVID-19 hastalarıyla yakın teması olanlar arasında SARS-CoV-2’nin asemptomatik veya subklinik enfeksiyon prevalansını belirlemek için, serolojik testlerin yararlı olduğunu göstermiştir. Serolojik testler, özellikle sağlık çalışanları arasında COVID-19 enfeksiyonu prevalansının belirlenmesine yardımcı olabilir düşüncesindeyiz.
Anahtar Kelimeler: COVID-19, sağlık çalışanları, pandemi, SARS-CoV-2, seroprevalans
Kaynakça
Yang W, Cao Q, Qin L, Wang X, Cheng Z, Pan A, Dai J, Sun Q, Zhao F, Qu J, Yan F. Clinical characteristics and imaging manifestations of the 2019 novel coronavirus disease (COVID-19):A multi-center study in Wenzhou city, Zhejiang, China. J Infect. 2020;80:388-93.
Chan JF, Yuan S, Kok KH, To KK, Chu H, Yang J, Xing F, Liu J, Yip CC, Poon RW, Tsoi HW, Lo SK, Chan KH, Poon VK, Chan WM, Ip JD, Cai JP, Cheng VC, Chen H, Hui CK, Yuen KY. A familial cluster of pneumonia associated with the 2019 novel coronavirus indicating person-to-person transmission: a study of a family cluster. Lancet. 2020;395:514-23.
COVID-19 Weekly Epidemiological Update Data as received by WHO from national authorities. Accessed on: 05 January 2022. Available from: https://covid19.who.int/
T.R. Ministry of Health daily reports COVID-19. Accessed on: 05 January 2022. Available from: https://covid19.saglik.gov.tr/
Van Elslande J, Decru B, Jonckheere S, Van Wijngaerden E, Houben E, Vandecandelaere P, Indevuyst C, Depypere M, Desmet S, André E, Van Ranst M, Lagrou K, Vermeersch P. Antibody response against SARS-CoV-2 spike protein and nucleoprotein evaluated by four automated immunoassays and three ELISAs. Clin Microbiol Infect. 2020;26:e1557.
Suhandynata RT, Hoffman MA, Kelner MJ, McLawhon RW, Reed SL, Fitzgerald RL. Longitudinal Monitoring of SARS-CoV-2 IgM and IgG Seropositivity to Detect COVID-19. J Appl Lab Med. 2020;5:908-20.
Gümüş HH, Demiroğlu YZ, Alışkan HE, Ödemiş İ, Ceylan Ö, Poçan AG, Karagün Ö. Antibody Screening and Risk Assessment of Healthcare Professionals in the COVID-19 Pandemic. Mikrobiyol Bul. 2021;55:357-73.
Beavis KG, Matushek SM, Abeleda APF, Bethel C, Hunt C, Gillen S, Moran A, Tesic V. Evaluation of the EUROIMMUN Anti-SARS-CoV-2 ELISA Assay for detection of IgA and IgG antibodies. J Clin Virol. 2020;129:104468.
Chen Y, Tong X, Wang J, Huang W, Yin S, Huang R, Yang H, Chen Y, Huang A, Liu Y, Chen Y, Yuan L, Yan X, Shen H, Wu C. High SARS-CoV-2 antibody prevalence among healthcare workers exposed to COVID-19 patients. J Infect. 2020;81:420-6.
Korth J, Wilde B, Dolff S, Anastasiou OE, Krawczyk A, Jahn M, Cordes S, Ross B, Esser S, Lindemann M, Kribben A, Dittmer U, Witzke O, Herrmann A. SARS-CoV-2-specific antibody detection in healthcare workers in Germany with direct contact to COVID-19 patients. J Clin Virol. 2020;128:104437.
Rudberg AS, Havervall S, Månberg A, Jernbom Falk A, Aguilera K, Ng H, Gabrielsson L, Salomonsson AC, Hanke L, Murrell B, McInerney G, Olofsson J, Andersson E, Hellström C, Bayati S, Bergström S, Pin E, Sjöberg R, Tegel H, Hedhammar M, Phillipson M, Nilsson P, Hober S, Thålin C. SARS-CoV-2 exposure, symptoms and seroprevalence in healthcare workers in Sweden. Nat Commun. 2020;11:5064.
Vlachoyiannopoulos P, Alexopoulos H, Apostolidi I, Bitzogli K, Barba C, Athanasopoulou E, Dalakas M, Tzioufas A. Anti-SARS-CoV-2 antibody detection in healthcare workers of two tertiary hospitals in Athens, Greece. Clin Immunol. 2020;221:108619.
Trieu MC, Bansal A, Madsen A, Zhou F, Sævik M, Vahokoski J, Brokstad KA, Krammer F, Tøndel C, Mohn KGI, Blomberg B, Langeland N, Cox RJ; Bergen COVID-19 Research Groupl. SARS-CoV-2-Specific Neutralizing Antibody Responses in Norwegian Health Care Workers After the First Wave of COVID-19 Pandemic: A Prospective Cohort Study. J Infect Dis. 2021;223:589-99.
Lai CC, Wang JH, Hsueh PR. Population-based seroprevalence surveys of anti-SARS-CoV-2 antibody: An up-to-date review. Int J Infect Dis. 2020;101:314-22.
