Öz
Giriş: Antimikrobiyal tüketimin izlenmesi, antifungal ilaçların ihtiyatlı kullanımını teşvik etmek ve antifungal seçici baskıyı en aza indirmek için önemlidir. Türkiye’de sistemik antifungallerin ulusal tüketim verilerine ilişkin sınırlı veri mevcuttur. 2013-2019 yılları arasında ayakta ve yatan hastalarda Türkiye’nin antifungal tüketim verilerinin araştırılması amaçlanmaktadır. İkincil amaç ise 2019 yılı Türkiye’deki sistemik antifungallerin tüketim verilerinin Avrupa ülkeleri ile karşılaştırılmasıdır. Gereç ve Yöntem: Veriler Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu kayıtlarından geriye dönük olarak elde edilmiştir. Sistemik antifungallerin tüketimi “Anatomical Therapeutic Chemical”- Anatomik, Terapötik ve Kimyasal sınıflandırma sistemi / “Defined Daily Dose”- Günlük Tanımlanmış Doz (ATC/ DDD) metodolojisi kullanılarak hesaplanmıştır. Ayrıca, Avrupa ülkelerinin 2019 yılı sistemik antifungal tüketim verileri eCDC web sitesinden elede edilmiş ve çalışmamızdaki Türkiye verileri ile karşılaştırılarak [“Defined Inhabitant Dose” (DID) - DDD / 1000 kişi başına günlük doz] olarak sunulmuştur.
Bulgular: Terbinafin (medyan DID: 0.5288), itrakonazol (DID: 0.1648) ve flukonazol (DID: 0.1068) ayaktan tedavide en çok tüketilen ajanlardır. Azoller (DID: 0.0291) yatan hastalarda en sık tüketilen ajanlar olup bunu amfoterisin-B (DID: 0.0173) ve ekinokandinler (DID: 0.0051) izlemektedir. Türkiye’de 2019 yılında toplam antifungal tüketimi ayaktan hastalar için 1,52 DID ve yatan hastalar için 0,08 DID olarak saptanmıştır.
Sonuç: Bildiğimiz kadarıyla Türkiye’nin ulusal antifungal tüketim verileri ilk kez bu çalışmada rapor edilmektedir. Türkiye’de 2016-19 yılları arasında ayaktan tedavi gören hastalarda antifungal kullanımı, 2013-16 yılları arasındaki tüketime göre azalma eğilimi göstermektedir. Bununla birlikte, Türkiye özellikle ayaktan antifungal tedavi konusunda Avrupa ülkeleri arasında önde gelen tüketicilerden biri olmaya devam etmektedir.
Anahtar Kelimeler: Sistemik antifungaller, antifungal tüketimi, ulusal veriler, ayaktan hasta, yatan hasta, Türkiye
Kaynakça
Laine N, Hoppu K, Airaksinen M, Saxen H. Antimicrobial consumption in a tertiary children’s hospital in Finland (2003–2013). Eur J Hosp Pharm. 2016;23:266-71.
Goemaere B, Lagrou K, Spriet I, Hendrickx M, Vandael E, Becker P, Catry B. Systemic antifungal drug use in Belgium-One of the biggest antifungal consumers in Europe. Mycoses. 2019;62:542-50.
Çağlar İ, Devrim İ, Özdemir H, Şahbudak Z, Sönmez G, Buyukcam A, Gulhan B, Kara A, Aygun DF, Bayram N, Celebi S, Çetin B, Nepesov MI, Yilmaz AT, Kepenekli E, Çiftdogan DY, Acar MK, Yayla BC, Okumuş C, Ecevit Z, Hatipoglu N, Kuyucu N, Kosker M, Sen S, Karbuz A, Sutcu M, Duramaz BB, Özen M, Çiftçi E, Alabaz D, Kurugol Z, Kara A, Kanik S, Kilic O, Oncel S, Somer A, Tapisiz A, Belet N, Akcan ÖM, Türel Ö, Ozkaya A, Tezer H, Cengiz AB, İnce E, Camcioglu Y, Kocabas E, Arisoy ES, Salman N. Antifungal consumption, indications and selection of antifungal drugs in paediatric tertiary hospitals in Turkey: Results from the first national point prevalence survey. J Glob Antimicrob Resist. 2018;15:232-8.
Kurt H, Karabay O, Birengel S, Memikoglu O, Yılmaz Bozkurt G, Yalçı A. Effects of legal antibiotic restrictions on consumption of broad-spectrum beta-lactam antibiotics, glycopeptides and amphotericin B. Chemotherapy. 2010;56:359-63.
[No title]. Last accessed date: 2021 May 7. Available from: https://www.whocc.no/
Versporten A, Bolokhovets G, Ghazaryan L, Abilova V, Pyshnik G, Spasojevic T, Korinteli I, Raka L, Kambaralieva B, Cizmovic L, Carp A, Radonjic V, Maqsudova N, Celik HD, Payerl-Pal M, Pedersen HB, Sautenkova N, Goossens H; WHO/Europe-ESAC Project Group. Antibiotic use in eastern Europe: a cross-national database study in coordination with the WHO Regional Office for Europe. Lancet Infect Dis. 2014;14:381-7.
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK). Last accessed date: 2021 May 7. Available from: https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr
WHOCC. WHOCC - ATC/DDD Index. Last accessed date: 2021 May 7. Available from: https://www.whocc.no/atc_ddd_index/
Voitkevic D. Country overview of antimicrobial consumption. Last accessed date: 2021 May 7. Available from: https://www.ecdc.europa.eu/en/antimicrobial-consumption/database/country-overview
Adriaenssens N, Coenen S, Muller A, Vankerckhoven V, Goossens H; ESAC Project Group. European Surveillance of Antimicrobial Consumption (ESAC): outpatient systemic antimycotic and antifungal use in Europe. J Antimicrob Chemother. 2010;65:769-74.
Adriaenssens N, Coenen S, Versporten A, Goossens H. Outpatient systemic antimycotic and antifungal use in Europe: new outcome measure provides new insight. Int J Antimicrob Agents. 2013;42:466-70.
Fondevilla E, Grau S, Mojal S, Palomar M, Matas L, Gudiol F; VINCat Group. Consumption of systemic antifungal agents among acute care hospitals in Catalonia (Spain), 2008-2013. Expert Rev Anti Infect Ther. 2016;14:137-44.
